Sunday 08.03

Πώς θα σας φαινόταν αν σχεδιάζατε μια δική σας αλληλεπιδραστική και πραγματικά μοναδική Διδακτική Περιπέτεια (EdVenture: Education+Adventure) για τους μαθητές σας; Ενδιαφέρον τρόπος για να διδάξετε την επόμενη ενότητα στο μάθημά σας, σωστά; Μήπως, όμως, ο χρόνος που απαιτείται και η δυσκολία του εγχειρήματος είναι ανασταλτικοί παράγοντες;;; Η παρούσα εργασία εστιάζει στο πώς το Copilot, και η επιλογή Διδασκαλία, μπορούν να αξιοποιηθούν για το σχεδιασμό διαδραστικών Διδακτικών Περιπετειών για τους μαθητές. Μέσα από παραδείγματα, θα παρουσιαστεί ο τρόπος με τον οποίο, ξεκινώντας απλά από μια ιδέα, παράγεται γρήγορα και εύκολα ένα ολοκληρωμένο μάθημα τύπου EdVenture. Μια βιωματική εμπειρία, δηλαδή, όπου οι μαθητές πρέπει να κάνουν τις κατάλληλες επιλογές για να μάθουν με έναν «περιπετειώδη» τρόπο. Η παρουσίαση θα έχει εν μέρει χαρακτήρα workshop, με όσους από τους συμμετέχοντες το επιθυμούν, και εφόσον έχουν εγκατεστημένο το Copilot, να κατασκευάζουν τις δικές τους EdVentures και να τις μοιράζονται ζωντανά.

Το NotebookLM, εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης της Google, προσφέρει νέους τρόπους οργάνωσης, κατανόησης και αξιοποίησης εκπαιδευτικού υλικού, επιτρέποντας στους μαθητές και στους εκπαιδευτικούς να αλληλεπιδρούν δυναμικά με τις πηγές τους. Στην παρουσίαση θα αναδειχθούν πρακτικά παραδείγματα αξιοποίησης του εργαλείου σε διαφορετικά γνωστικά αντικείμενα. Από τη μία πλευρά, θα παρουσιαστούν εφαρμογές στις Ανθρωπιστικές Επιστήμες (Ιστορία και Οδύσσεια). Από την άλλη, θα παρουσιαστούν σενάρια για τις Θετικές Επιστήμες (Φυσική και Γεωγραφία).

Τι θα γινόταν αν μπορούσαμε να μετατρέψουμε μια απλή ιδέα σε μια ζωντανή, διαδραστική εμπειρία μέσα σε λίγα μόλις βήματα; Σε αυτή την παρουσίαση θα «παίξουμε» με τον Claude, τον AI βοηθό της Anthropic, και θα τον προκαλέσουμε να μας βοηθήσει να δημιουργήσουμε μια διαδραστική προσομοίωση από το μηδέν για όποιο μάθημα επιθυμούμε. Δε θα αρκεστούμε στη θεωρία. Θα του δώσουμε ρόλο, κανόνες, στόχους και θα δούμε πώς, μέσα από δημιουργικό διάλογο, η ιδέα μας θα αρχίσει να παίρνει μορφή. Με τις δυνατότητες εκδόσεων όπως το Claude Sonnet 4, που διαχειρίζονται σύνθετες οδηγίες και μεγάλα σύνολα πληροφοριών, η διαδικασία γίνεται πιο γρήγορη, πιο ευέλικτη και κυρίως πιο διασκεδαστική. Ετοιμαστείτε να δείτε πώς η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να γίνει συμπαίκτης στη δημιουργία, μετατρέποντας τη μάθηση και την ανάπτυξη εφαρμογών σε μια πραγματική εμπειρία εξερεύνησης.

Η ραγδαία ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης μεταβάλλει ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζονται και υλοποιούνται μαθησιακές εμπειρίες. Στο νέο αυτό πλαίσιο, εργαλεία όπως το MagicSchool.ai, το EduAide.ai και αντίστοιχες εκπαιδευτικές πλατφόρμες αναδεικνύουν την ΤΝ όχι ως μέσο αυτοματοποίησης, αλλά ως παιδαγωγικό συνεργάτη στον σχεδιασμό μαθημάτων. Ωστόσο, η ουσιαστική αξιοποίησή τους προϋποθέτει εκπαιδευτικούς με δεξιότητες AI-assisted learning design, κριτική παιδαγωγική σκέψη και επίγνωση ηθικών και θεσμικών παραμέτρων. Η παρουσίαση εστιάζει στη μετάβαση από την απλή χρήση εργαλείων στη στρατηγική παιδαγωγική αξιοποίηση της ΤΝ και παρουσιάζει το καινοτόμο πρόγραμμα AI4Teach, το οποίο προτείνει ένα ολοκληρωμένο μοντέλο ανάπτυξης επαγγελματικής πρακτικής, συνδέοντας θεωρία, εφαρμογή και αναστοχασμό, ενδυναμώνοντας τον εκπαιδευτικό ως ενεργό σχεδιαστή της μάθησης στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης.

Περίληψη Η παρούσα εργασία παρουσιάζει ένα διεπιστημονικό μάθημα με στόχο τη μελέτη της Κλιματικής Αλλαγής μέσω δορυφορικών δεδομένων και ψηφιακής ανάλυσης εικόνας. Οι μαθητές συνέλεξαν μετρήσεις θερμοκρασίας, βροχόπτωσης και ανέμων από διαδικτυακές πλατφόρμες παρατήρησης της Γης και διερεύνησαν τη σχέση τους με τα οικοσυστήματα και τις εποχικές μεταβολές. Στη συνέχεια, κωδικοποίησαν και αποκωδικοποίησαν χρώματα σε RGB/HEX και ανέλυσαν φωτογραφίες από τον ISS και δορυφόρους, εντοπίζοντας μεταβολές σε χερσαίες και θαλάσσιες περιοχές. Με βασικές δραστηριότητες μηχανικής μάθησης, ταξινόμησαν εικόνες και αναγνώρισαν περιβαλλοντικά πρότυπα. Η δράση ολοκληρώθηκε με σύνταξη επιστημονικής αναφοράς και διατύπωση προτάσεων κοινωνικής, περιβαλλοντικής και πολιτικής δράσης. Το πρόγραμμα ενισχύει τον κλιματικό εγγραμματισμό, την ψηφιακή παιδεία και την ενεργό πολιτειότητα.

Η τεχνική Stop Motion μπορεί να λειτουργήσει ως δημιουργικό και παιδαγωγικό εργαλείο στο πλαίσιο της εκπαιδευτικής ρομποτικής. Οι συμμετέχοντες θα παρακολουθήσουν τη διαδικασία σχεδιασμού και υλοποίησης μαθητικών έργων με LEGO, όπου οι κατασκευές και οι ρομποτικές διατάξεις «ζωντανεύουν» μέσα από τα καρέ και τη ψηφιακής επεξεργασία βίντεο. Θα παρουσιαστούν τα στάδια υλοποίησης της εκπαιδευτικής δραστηριότητας από τον καταιγισμό ιδεών, τις κατασκευές, τον προγραμματισμό μέχρι και τη σκηνοθεσία που συνδέουν τη ρομποτική με την προσέγγιση STEΑM. Παράλληλα, θα αναλυθούν τα μαθησιακά οφέλη της προσέγγισης, όπως η ανάπτυξη υπολογιστικής σκέψης, συνεργασίας, δημιουργικότητας και αφηγηματικής ικανότητας. Η παρουσίαση προσφέρει ένα πρακτικό μοντέλο ενσωμάτωσης της οπτικοακουστικής δημιουργίας στη διδασκαλία της ρομποτικής & της τεχνολογίας και απευθύνεται σε μαθητές, φοιτητές παιδαγωγικών και συναφών σχολών, γονείς και μέλη της εκπαιδευτικής κοινότητας.

Η διαδικτυακή συνάντηση στοχεύει να υποστηρίξει εκπαιδευτικούς της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης στη σχεδίαση και αξιοποίηση ψηφιακών παιχνιδιών ως εργαλείο διδασκαλίας. Οι συμμετέχοντες θα γνωρίσουν τις βασικές αρχές της παιγνιδοποίησης και θα διερευνήσουν πώς το παιχνίδι μπορεί να ενισχύσει την ενεργητική μάθηση, την ιστορική σκέψη και την καλλιέργεια δεξιοτήτων επίλυσης προβλημάτων. Παρουσιάζονται σύγχρονα εργαλεία, όπως το Genially, το Scratch, το Twine και πλατφόρμες quiz, κατάλληλα για τη δημιουργία διαδραστικών ιστορικών δραστηριοτήτων. Μέσα από πρακτικά εργαστήρια, οι εκπαιδευτικοί θα σχεδιάσουν και θα υλοποιήσουν δικά τους παιχνιδικά σενάρια, όπως escape rooms, χρονογραμμές, διαδραστικές ιστορίες και παιχνίδια αποστολών. Επιπλέον, θα συζητηθούν τρόποι ενσωμάτωσης των παιχνιδιών στη διδακτική πράξη και στη διαμορφωτική αξιολόγηση των μαθητών. Η επιμόρφωση ολοκληρώνεται με ανταλλαγή καλών πρακτικών για μελλοντική αξιοποίηση.

Πόσο διαφορετικά μπορεί να γίνει το μάθημα της Γλώσσας ή της Λογοτεχνίας, των Αρχαίων και της Ιστορίας όταν μπαίνει το παιχνίδι στην τάξη; Το Wordwall προσφέρει έναν εύκολο και δημιουργικό τρόπο να μετατρέψουμε την ύλη σε διαδραστικές δραστηριότητες που κεντρίζουν το ενδιαφέρον των μαθητών. Στην εισήγηση θα παρουσιαστούν υλοποιημένα παραδείγματα για φιλολογικά μαθήματα, καθώς και ιδέες που μπορεί να αξιοποιήσει άμεσα κάθε φιλόλογος.

Στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης, τα Soft Skills (δημιουργικότητα, κριτική σκέψη, ανθεκτικότητα) αποτελούν το μοναδικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Ωστόσο, τα παραδοσιακά συστήματα αξιολόγησης αδυνατούν να τα καταγράψουν. Η επιτυχία δεν πρέπει να κρίνεται από το αν το ρομπότ «λειτούργησε», αλλά από τη μεταγνωστική εμπειρία του μαθητή: Τη στιγμή που συνειδητοποιεί ότι «το απλό είναι δύσκολο», περνώντας από τον ενθουσιασμό της ανακάλυψης στον ουσιαστικό αναστοχασμό του λάθους. Αξιοποιώντας εμπειρία 12 ετών στο πεδίο, θα αναλύσουμε πώς ένα project STEM μετατρέπεται σε εργαστήριο παραγωγής δεδομένων, τα οποία τροφοδοτούν εργαλεία που επιτρέπουν την αντικειμενική πιστοποίηση αυτών των δεξιοτήτων. Η παρουσίαση απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς και γονείς που αναζητούν λύσεις πέρα από τη διεκπεραιωτική εκτέλεση προκαθορισμένων δραστηριοτήτων, κλείνοντας το χάσμα δεξιοτήτων και στοχεύοντας στην ουσιαστική προετοιμασία των παιδιών για τον πραγματικό κόσμο.

Το εργαστήριο αυτό, που απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς της σχολικής εκπαίδευσης καθώς και σε εκπαιδευτές εκπαιδευτικών, επικεντρώνεται στις δυνατότητες ουσιαστικής ενσωμάτωσης της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ) και της μηχανικής μάθησης (machine learning) στην εκπαίδευση STEAM. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην κριτική ανάλυση των δεδομένων, στις ηθικές διαστάσεις και στις υπεύθυνες πρακτικές αξιοποίησης της ΤΝ. Οι συμμετέχοντες/ουσες θα διερευνήσουν τον τρόπο με τον οποίο «μαθαίνουν» τα συστήματα ΤΝ, θα αναπτύξουν δεξιότητες αναγνώρισης μεροληψίας στις αποφάσεις που βασίζονται σε αυτά και θα αξιολογήσουν τον κοινωνικό τους αντίκτυπο. Μέσα από μελέτες περίπτωσης, διαδραστικές δραστηριότητες και αναστοχαστική συζήτηση, οι συμμετέχοντες/ουσες θα σχεδιάσουν στρατηγικές για την παιδαγωγική ενσωμάτωση της ΤΝ και της επιστήμης δεδομένων στη διδασκαλία STEAM, με έμφαση στην ισότητα, την προστασία της ιδιωτικότητας και την ηθική λήψη αποφάσεων. Το εργαστήριο θα προσφέρει επίσης πρακτικά εργαλεία που θα υποστηρίξουν τους/τις εκπαιδευτικούς να καθοδηγούν τους μαθητές και τις μαθήτριές τους στην κριτική αποτίμηση των αποτελεσμάτων που παράγονται από συστήματα ΤΝ και να καλλιεργούν μια υπεύθυνη, ηθική και τεκμηριωμένη συμμετοχή σε μια κοινωνία που διαμορφώνεται από την ΤΝ.

Η παρουσίαση αφορά μια εκπαιδευτική προσέγγιση για την εισαγωγή της σωματιδιακής φυσικής και του CERN στο σχολικό περιβάλλον, μέσα από τρεις διαθεματικές STEM δραστηριότητες. Οι δράσεις απευθύνονται κυρίως σε μαθητές Γυμνασίου-Λυκείου και περιλαμβάνουν: (α) προσομοίωση της λειτουργίας επιταχυντή σωματιδίων με χρήση Scratch, (β) κατασκευή ανιχνευτή σωματιδίων βασισμένου σε Arduino και αισθητήρες πυριτίου για τη μέτρηση ιονίζουσας ακτινοβολίας, και (γ) υλοποίηση τρισδιάστατου εκπαιδευτικού μοντέλου επιταχυντή με ηλεκτρομαγνήτες και αισθητήρες για μαθητές Θετικών Επιστημών. Στόχος είναι η βιωματική κατανόηση εννοιών σύγχρονης φυσικής, η ανάπτυξη υπολογιστικής σκέψης και η σύνδεση της σχολικής τάξης με πραγματικές επιστημονικές πρακτικές. Η παρουσίαση απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς Πληροφορικής, Φυσικών Επιστημών και STEM.

Η παρουσίαση απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς Προσχολικής Αγωγής που θέλουν να εντάξουν τη Ρομποτική με τα LeGo WeDo στο πρόγραμμα τους. Θα παρουσιαστεί αναλυτικά ο τρόπος διδασκαλίας-προσέγγισης, το απαραίτητο υλικό και λογισμικό, τα βοηθητικά έντυπα, καθώς και το συνολικό πρόγραμμα Ρομποτικής στο Νηπιαγωγείο.

Παρουσιάζεται μια διδακτική προσέγγιση για την καλλιέργεια του λεξιλογίου μαθητών της Γ΄ Γυμνασίου μέσα από τη χρήση ψηφιακών εργαλείων στα μαθήματα της Νεοελληνικής Γλώσσας και των Αρχαίων Ελληνικών από πρωτότυπο. Αφετηρία αποτελεί ένα κείμενο από το σχολικό εγχειρίδιο, το οποίο αξιοποιείται σε ψηφιακό περιβάλλον (Canvas), επιτρέποντας στους μαθητές να αλληλεπιδρούν ενεργά με το περιεχόμενό του. Συγκεκριμένες λέξεις του κειμένου είναι επιλεγμένες, ώστε οι μαθητές, με ένα απλό κλικ, να μπορούν να βλέπουν τη σημασία τους, όπως αυτή παρουσιάζεται στο Λεξικό της Κοινής και της Αρχαιας Γλώσσας. Στη συνέχεια, δημιουργείται ένα ψηφιακό λεξιλόγιο στην πλατφόρμα Quizlet με ομόρριζα, παράγωγα, συνώνυμα και αντώνυμα των λέξεων που έχουν μελετηθεί. Οι μαθητές εξασκούνται μέσα από παιχνίδια και σύντομα τεστ, ελέγχοντας τις γνώσεις τους με ευχάριστο και δημιουργικό τρόπο, προωθώντας την αυτενέργεια τους. Η ενότητα ολοκληρώνεται με ένα τελικό τεστ σε μορφή escape room στο Canvas, όπου οι μαθητές καλούνται να εφαρμόσουν όσα έμαθαν σε ένα πιο βιωματικό και συνεργατικό πλαίσιο.

Το Insights & Reflect της Microsoft προσφέρει στους εκπαιδευτικούς έναν ισχυρό, αλλά ταυτόχρονα απλό τρόπο να παρακολουθούν την ευημερία, τη συναισθηματική κατάσταση και τις μαθησιακές συνήθειες των μαθητών τους. Μέσα από εργαλεία όπως οι καθημερινές «Reflect» ερωτήσεις, οι δείκτες συμμετοχής και οι αναφορές προόδου, οι εκπαιδευτικοί αποκτούν μια ολοκληρωμένη εικόνα της τάξης τους - πέρα από τις ακαδημαϊκές επιδόσεις. Στην παρουσίαση θα δούμε πώς το Insights μπορεί να ενισχύσει την επικοινωνία, να υποστηρίξει την έγκαιρη παρέμβαση και να δημιουργήσει ένα περιβάλλον, όπου κάθε μαθητής νιώθει ότι τον ακούν και τον κατανοούν. Μια πρακτική προσέγγιση για το πώς η τεχνολογία μπορεί να συμβάλει σε μια πιο ανθρώπινη, υποστηρικτική και αποτελεσματική εκπαιδευτική εμπειρία.

Η παρουσίαση σχετίζεται με την επίδειξη των Παιγνιοποιημένων ψηφιακών εργαλείων (Gamified Assessment Tools) που αναπτύχθηκαν στο ευρωπαϊκό έργο ERASMUS+ «Next Blue Generation». Αρχικά, θα παρουσιαστεί ο τρόπος χρήσης του εργαλείου αναγνώρισης soft skills (π.χ. ομαδικότητα, ανθεκτικότητα, επίλυση προβλημάτων, εργασία υπό πίεση, κ.α.) μαθητών Λυκείου και, στη συνέχεια, το εργαλείο το οποίο, με βάση τις ικανότητες που έχουν αναγνωριστεί, μπορεί να αναδείξει πιθανά επαγγέλματα από τη Γαλάζια Οικονομία που ταιριάζουν στο προφίλ κάθε μαθητή. Η παρουσίαση θα αναδείξει τον τρόπο χρήσης των εργαλείων, ώστε να γίνει γνωστό στους συμμετέχοντες πώς μπορούν να τα χρησιμοποιήσουν κατά την καθοδήγηση των μαθητών, με στόχο την ενίσχυση της διαδικασίας του επαγγελματικού προσανατολισμού.

Το Curipod είναι ένα καινοτόμο εργαλείο που μεταμορφώνει την παραδοσιακή διδασκαλία σε μια ζωντανή, συμμετοχική εμπειρία. Με λίγα μόνο κλικ, οι εκπαιδευτικοί μπορούν να δημιουργήσουν διαδραστικά μαθήματα, να ενσωματώσουν δραστηριότητες που ενεργοποιούν όλους τους μαθητές και να συλλέξουν άμεσα δεδομένα για την κατανόηση και τη συμμετοχή τους. Στην παρουσίαση θα εξερευνήσουμε πώς το Curipod αξιοποιεί την τεχνητή νοημοσύνη για να απλοποιήσει την προετοιμασία μαθήματος, να ενισχύσει την αλληλεπίδραση και να δώσει φωνή σε κάθε μαθητή - ακόμη και στους πιο διστακτικούς. Μια πρακτική, εμπνευσμένη ματιά στο πώς η τεχνολογία μπορεί να κάνει τη μάθηση πιο δημιουργική, πιο συμπεριληπτική και πιο αποτελεσματική.

Η παρουσίαση αναδεικνύει τη μαθησιακή διαδικασία σχεδιασμού μιας σεληνιακής βάσης στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Moon Camp της ESERO που αποτελεί τον τομέα της Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας για την εκπαίδευση στις εξελίξεις του διαστήματος. Οι μαθητές αξιοποίησαν εργαλεία τρισδιάστατης μοντελοποίησης και τεχνολογίες Εικονικής Πραγματικότητας για να αναπτύξουν ένα λειτουργικό και βιώσιμο μοντέλο εγκατάστασης στη Σελήνη, λαμβάνοντας υπόψη επιστημονικούς, τεχνολογικούς και περιβαλλοντικούς περιορισμούς. Το κοινό θα παρακολουθήσει τη μεθοδολογία σχεδιασμού, τα στάδια υλοποίησης, καθώς και εμβυθιστική περιήγηση στο εικονικό περιβάλλον της βάσης. Παράλληλα, θα παρουσιαστούν τα παιδαγωγικά οφέλη της προσέγγισης STEM και η καλλιέργεια δεξιοτήτων επίλυσης προβλημάτων, συνεργασίας και δημιουργικής σκέψης. Η δράση απευθύνεται σε μαθητές, φοιτητές παιδαγωγικών και συναφών σχολών, γονείς και μέλη της εκπαιδευτικής κοινότητας που ενδιαφέρονται για καινοτόμες εφαρμογές της τεχνολογίας στην εκπαίδευση.

Τα μουσεία είναι συνήθως χώροι - ας το πούμε - αποστειρωμένοι. Μην αγγίζεις, μην τρέχεις, μη μιλάς δυνατά. Μήπως θα ‘πρεπε όμως το μουσείο να είναι κάτι αλλιώτικο; Τι θα γινόταν αν το μουσείο ήταν ένας τεράστιος παιχνιδότοπος, όπου θα μπορούσες να παίξεις, να γελάσεις, να μιμηθείς και τελικά να μάθεις; Ο παρών μαθησιακός σχεδιασμός αξιοποιεί την εικονική περιήγηση του Αρχαιολογικού Μουσείου Ιδαλίου (https://www.thinglink.com/scene/1818972722235966117) που δημιουργήθηκε από τους μαθητές της Δ ́ τάξης (2022 – 2023), Στ ́ τάξης (2023 – 24) και τους εκπαιδευτικούς του Δημοτικού Σχολείου Ιδαλίου Β ́, σε συνεργασία με την ομάδα Μουσειακής Αγωγής Λευκωσίας και το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου. Οι μαθητές έχουν την ευκαιρία να περιηγηθούν εικονικά στο Μουσείο Ιδαλίου, να αλληλεπιδράσουν με τα εκθέματα και να ανακαλύψουν γνώσεις μέσα από ένα κυνήγι θησαυρού.

Η ομιλία παρουσιάζει το ARSINOE VR, μια καινοτόμο εκπαιδευτική προσέγγιση που συνδυάζει την εμβυθιστική εικονική πραγματικότητα και τον καθοδηγούμενο διάλογο για την κατανόηση της κλιματικής κρίσης στην Αθήνα. Μέσα από ένα συνεργατικό περιβάλλον εικονικής πραγματικότητας, οι συμμετέχοντες εξερευνούν εναλλακτικά μελλοντικά σενάρια - ένα δυστοπικό και ένα ευτοπικό - βιώνοντας τις επιπτώσεις της αστικής θερμικής νησίδας, της ρύπανσης και της απώλειας βιοποικιλότητας, αλλά και τις δυνατότητες των λύσεων βασισμένων στη φύση. Η εμπειρία συμπληρώνεται από μια καθοδηγούμενη δραστηριότητα διαλόγου που ενισχύει τον αναστοχασμό. Θα παρουσιαστούν ο σχεδιασμός, τα μαθησιακά οφέλη και τρόποι ενσωμάτωσης του εργαλείου σε σχολικά και εξωσχολικά περιβάλλοντα, καθώς και εναλλακτικές μορφές αξιοποίησης (π.χ. μέσω εκπαιδευτικών βίντεο). Η ομιλία απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς που επιθυμούν να αξιοποιήσουν σύγχρονες τεχνολογίες για βιωματική και συμμετοχική περιβαλλοντική εκπαίδευση.

Η εισήγηση παρουσιάζει μια καινοτόμο εκπαιδευτική δράση που αξιοποιεί την εικονική και επαυξημένη πραγματικότητα και την ψηφιακή αφήγηση ως μέσα ενίσχυσης της βαθύτερης μάθησης των μαθητών στις Φυσικές Επιστήμες.

Η παρουσίαση εξερευνά τον ρόλο της ψηφιακής αφήγησης στην καλλιέργεια ιστορικής ενσυναίσθησης, δηλαδή της ικανότητας κατανόησης των ανθρώπων του παρελθόντος μέσα στο κοινωνικό, πολιτισμικό και συναισθηματικό τους πλαίσιο. Θα παρουσιαστούν παραδείγματα από διαδραστικές αφηγήσεις που έχει υλοποιήσει η ερευνητική ομάδα «Narralive» του Ε.Κ. «Αθηνά» και του ΕΚΠΑ, καθώς και μεθοδολογίες και εργαλεία συγγραφής αυτών των ψηφιακών εμπειριών. Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στον σχεδιασμό εμπειριών που ενισχύουν την ταύτιση, την πολλαπλή οπτική και τον κριτικό αναστοχασμό. Η ομιλία απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς, ερευνητές, και λοιπούς σχεδιαστές ψηφιακών εμπειριών που ενδιαφέρονται για καινοτόμες, τεκμηριωμένες προσεγγίσεις στη σύνδεση ιστορίας, τεχνολογίας και μάθησης.

Επιστήμη η τεχνολογία; Τι είναι πιο σημαντικό στην καθημερινότητα των ανθρώπων; Η παρούσα εργασία απαντά ότι η ουσιαστική καινοτομία προκύπτει από τη σύνδεσή τους. Στο πλαίσιο ενός διαθεματικού project Φυσικής και Τεχνολογίας, μελετήθηκε αρχικά η έννοια της ταχύτητας ως φυσικό μέγεθος, καθώς και ο υπολογισμός χρόνου ή απόστασης μέσω αυτής. Στο πρακτικό μέρος, αφού συνδυάστηκε η παραπάνω μελέτη με τη λειτουργία συσκευών μέτρησης αποστάσεων (lunar reflector, sonar κ.λπ.), σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε διάταξη τύπου «ραντάρ» με μικροελεγκτή Arduino και υπερηχητικό αισθητήρα (sonar). Η τεχνολογική αυτή λύση ενσωματώθηκε σε έξυπνο θερμοκήπιο για την παρακολούθηση της στάθμης δεξαμενής ποτίσματος, μετατρέποντας τη μετρούμενη απόσταση σε ένδειξη πληρότητας και λειτουργική πληροφορία για τη διαχείριση άρδευσης. Το έργο αναδεικνύει με σαφήνεια τη διαθεματικότητα: Οι αρχές της Φυσικής δεν παρουσιάζονται αποσπασματικά, αλλά μετασχηματίζονται σε πραγματική εφαρμογή αυτοματισμού με περιβαλλοντικό και κοινωνικό όφελος, καθώς συμβάλλουν στην ορθολογική χρήση νερού.

Η ενσωμάτωση των ΤΠΕ στο σύγχρονο Πρόγραμμα Σπουδών της Προσχολικής Εκπαίδευσης αποτελεί πυλώνα για την καλλιέργεια του ψηφιακού και μαθηματικού γραμματισμού. Μέσα από την παιδαγωγική των πολυγραμματισμών, η Ψηφιακή Αφήγηση αναδεικνύεται σε δυναμικό μέσο που συνθέτει την παραδοσιακή αφήγηση με πολυτροπικά εργαλεία, ενισχύοντας το κίνητρο και την ενεργό εμπλοκή των νηπίων. Παράλληλα, η Θεματική Ενότητα των Μαθηματικών προτάσσει την κατάκτηση του μαθηματικού γραμματισμού μέσω του σχεδιασμού περιβαλλόντων που αξιοποιούν βιωματικές εμπειρίες για την επίλυση αυθεντικών προβλημάτων. Η παρούσα διδακτική παρέμβαση διερευνά τη μετάβαση των μαθητών από τη στρατηγική της επαναλαμβανόμενης πρόσθεσης προς την ανάπτυξη της πολλαπλασιαστικής σκέψης. Η αποτελεσματικότητα της προσέγγισης αξιολογήθηκε μέσω αρχικού και τελικού ελέγχου (pre-test & post-test). Τα αποτελέσματα καταδεικνύουν ότι ο συστηματικός σχεδιασμός ψηφιακών σεναρίων, βασισμένος στα βιώματα και τα ενδιαφέροντα των παιδιών, διευκολύνει σημαντικά τη διαχείριση σύνθετων μαθηματικών εννοιών στην προσχολική ηλικία, καθιστώντας τη μάθηση αυθεντική διαδικασία επίλυσης προβλημάτων.

Η παρουσίαση εξετάζει πώς η τεχνολογία της τρισδιάστατης εκτύπωσης μπορεί να λειτουργήσει ως πρακτικό εργαλείο βιωματικής μάθησης σε όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης. Μέσα από συγκεκριμένα παραδείγματα εφαρμογής σε μαθήματα όπως Μαθηματικά, Φυσική, Βιολογία και Ιστορία, αναδεικνύεται ο τρόπος με τον οποίο οι μαθητές μεταβαίνουν από τη θεωρητική κατανόηση στη δημιουργία απτών μοντέλων. Παρουσιάζονται επίσης δωρεάν ψηφιακά εργαλεία σχεδιασμού, όπως το Tinkercad, και ανοιχτές βιβλιοθήκες τρισδιάστατων αρχείων, όπως το MakerWorld, που επιτρέπουν την άμεση ένταξη της τεχνολογίας στη σχολική πράξη. Η εισήγηση εστιάζει σε ρεαλιστικές προτάσεις εφαρμογής, επιμόρφωση εκπαιδευτικών και πρακτικά βήματα για την υιοθέτηση του 3D printing ως μέσου ενίσχυσης της ενεργητικής και διαθεματικής μάθησης.

Οι Κοινωνικο-Συναισθηματικές Δεξιότητες (ΚΣΔ) αποτελούν θεμελιώδη βάση για την ακαδημαϊκή επιτυχία, την ψυχική υγεία και τη δια βίου ευημερία των παιδιών. Η παρουσίαση επικεντρώνεται στη νέα προσέγγιση του ευρωπαϊκού έργου Erasmus+ eSEL (Enhancing Social-Emotional Learning Assessment in Kindergarten Education), το οποίο στοχεύει στην ενίσχυση της εκπαίδευσης και της αξιολόγησης των ΚΣΔ σε παιδιά προσχολικής ηλικίας (4–6 ετών), με βάση τις πέντε βασικές ικανότητες του μοντέλου CASEL. Στο πλαίσιο του έργου αναπτύσσεται η eSEL Toolkit, μια ολοκληρωμένη ψηφιακή εργαλειοθήκη που υποστηρίζει πολυμεθοδική και διαμορφωτική αξιολόγηση, συνδυάζοντας το ερωτηματολόγιο SDQ, λίστες παρατήρησης και ψηφιακά παιγνιώδη micro-tasks (π.χ. μέσω πλατφορμών κίνησης όπως το Kinems). Τα δεδομένα συντίθενται σε ένα Συνοπτικό Προφίλ ΚΣΔ ανά παιδί, ενισχύοντας την παιδαγωγική αξιοποίηση της αξιολόγησης στο Νηπιαγωγείο.

Η πρώιμη γλωσσική ανάπτυξη συνιστά μια πολυδιάστατη και δυναμική διαδικασία, η οποία επηρεάζεται από ποικίλους παράγοντες που σχετίζονται με το ίδιο το παιδί, την οικογένεια αλλά και το ευρύτερο κοινωνικό πλαίσιο. Τα προβλήματα στην πρώιμη γλωσσική ανάπτυξη αποτελούν προγνωστικό δείκτη δυσκολιών στη μάθηση και τη συμπεριφορά αργότερα. Το McArthur-Bates Communicative Development Inventory - Words and Sentences (MCDI-Λέξεις και Προτάσεις - MCDI-Λ&Π) αποτελεί ένα έγκυρο και αξιόπιστο εργαλείο για την ανάπτυξη του παραγωγικού λεξιλογίου και της γραμματικής σε παιδιά ηλικίας 18-36 μηνών. Το εργαλείο διατίθεται αποκλειστικά σε ηλεκτρονική πλατφόρμα και συμπληρώνεται από τους φροντιστές των παιδιών. Η διάρκεια συμπλήρωσης είναι λιγότερο από 30 λεπτά και άμεσα εκδίδεται πλήρης αναφορά με τις επιδόσεις του παιδιού, η οποία μπορεί να αξιοποιηθεί από ειδικούς (π.χ. παιδαγωγούς, ψυχολόγους, παιδιάτρους). Στόχος του εργαλείου είναι ο έγκαιρος εντοπισμός προβλημάτων στην ανάπτυξη της γλώσσας που θα οδηγήσει στην ενδελεχή διερεύνησή τους, την έγκαιρη παρέμβαση και εν τέλει την πρόληψη των δευτερογενών συνεπειών τους.

Η παρουσίαση αναδεικνύει πώς η παιδαγωγικά τεκμηριωμένη αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων με υποστήριξη της ελληνικής γλώσσας μπορεί να λειτουργήσει ως μέσο άρσης μαθησιακών και επικοινωνιακών εμποδίων και να ενισχύσει την ισότιμη συμμετοχή μαθητών με αναπηρίες και/ή Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες στο πλαίσιο της γενικής εκπαίδευσης. Με βάση τον Καθολικό Σχεδιασμό για τη Μάθηση (ΚΣΜ/UDL) και τη διαφοροποίηση, παρουσιάζονται ενδεικτικά εφαρμογές text-to-speech για προσβασιμότητα στην ανάγνωση, speech-to-text/υπαγόρευση για υποστήριξη της γραπτής έκφρασης, υπότιτλοι/ζωντανή μεταγραφή για κατανόηση προφορικού λόγου, οπτικά προγράμματα και οργανωτές για ενίσχυση εκτελεστικών λειτουργιών (οργάνωση, διαχείριση χρόνου, αυτορρύθμιση) και λύσεις για διεύρυνση των δυνατοτήτων επικοινωνίας και συμπερίληψης. Η έμφαση δίνεται στη σκόπιμη διδακτική ενσωμάτωση των εργαλείων (ευθυγράμμιση με στόχους, διαδικασίες και αξιολόγηση) και στη δημιουργία μαθησιακών εμπειριών που προσφέρουν πολλαπλούς τρόπους αναπαράστασης, δράσης/έκφρασης και εμπλοκής, ώστε οι μαθητές να τεκμηριώνουν τη μάθησή τους με τρόπους συμβατούς με τις ανάγκες και τα δυνατά τους σημεία.

Η Επαυξητική και Εναλλακτική Επικοινωνία (ΕΕΕ) αφορά κάθε μορφή επικοινωνίας που χρησιμοποιείται για να υποστηρίξει ή να αντικαταστήσει τον προφορικό λόγο σε άτομα που δυσκολεύονται να μιλήσουν ή να εκφραστούν λεκτικά. Στόχος της είναι να επιτρέψει στο άτομο να εκφράζει ανάγκες, επιθυμίες, συναισθήματα και σκέψεις, ενισχύοντας τη συμμετοχή του στην κοινωνική ζωή και μειώνοντας τον κίνδυνο απομόνωσης. Η ΕΕΕ μπορεί να χρησιμοποιείται είτε προσωρινά είτε μόνιμα και συχνά συνδυάζεται με υποστηρικτική τεχνολογία, δηλαδή εξοπλισμό ή συσκευές που βελτιώνουν τη λειτουργικότητα ατόμων με αναπηρία. Τα συστήματα ΕΕΕ διακρίνονται σε μη υποβοηθούμενα, όπως χειρονομίες, εκφράσεις προσώπου και κινήσεις σώματος, και σε υποβοηθούμενα, τα οποία περιλαμβάνουν μέσα χαμηλής τεχνολογίας (π.χ. πίνακες ή βιβλία επικοινωνίας) και μέσα υψηλής τεχνολογίας, όπως ηλεκτρονικές συσκευές και λογισμικά επικοινωνίας (π.χ. Grid3). Η αποτελεσματικότητα των συστημάτων αυτών εξαρτάται από την κατάλληλη επιλογή λεξιλογίου, το οποίο πρέπει να είναι εξατομικευμένο και να επιτρέπει λειτουργική επικοινωνία στην καθημερινή ζωή. Σημαντικό ρόλο έχει επίσης η μοντελοποίηση, δηλαδή η χρήση του συστήματος ΕΕΕ από γονείς, εκπαιδευτικούς και θεραπευτές, ώστε το άτομο να μάθει πώς να επικοινωνεί μέσω αυτού. Η εφαρμογή της ΕΕΕ απαιτεί συνεργασία διεπιστημονικής ομάδας, κυρίως λογοθεραπευτών και εργοθεραπευτών, και συνιστάται να ξεκινά από πολύ μικρή ηλικία, καθώς μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην ανάπτυξη των επικοινωνιακών δεξιοτήτων και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής του ατόμου.

In this session, Maria Comin will explore how artificial intelligence is reshaping the future of teaching and learning. With inclusive education as the guiding principle, she will highlight how AI can personalize learning, support diverse student needs, and empower educators through innovative pedagogies and data-driven insights. Drawing from Microsoft’s global vision and commitment to responsible AI, this session offers an inspiring perspective on how technology can amplify human creativity, foster equity, and ensure every learner has the opportunity to thrive.

Our world is undergoing two transformational and concurrent transitions, the green and the digital. While both hold promise to help us realize a better, sustainable future and achieve national and international development goals, they are often seen as wholly distinct or even in conflict. Education is the key to bringing the two transitions, as it can forge a new kind of citizenship - one committed to harnessing the power of digital technology to activate and drive the green transition. During the session, we will explore a) the Sustainability Citizenship Competence Model, and its holistic context of implementation in schools, and b) a series of technological/digital tools, and their role in the development of Sustainability Citizenship and in the systematic involvement of students at all levels of school education.

In this session, we share an integrity-first, student-driven approach to using AI in the International Baccalaureate Middle Years Programme. Our MYP coordinator will briefly demonstrate how teachers can use AI for lesson planning and designing engaging learning experiences using practical prompting strategies, followed by student showcases: AI-supported written reports (brainstorming and language refinement), an MYP2 Odyssey animation project, an MYP3 interdisciplinary entrepreneurship project using recyclable materials with AI-enhanced prototyping and a collaboration with the National Technical University of Athens on an upcycling website, and MYP5 Personal Projects where AI supports technical problem-solving in product design and app development.

This presentation aims to present the work implemented based on MetaCividEdu project through tangible examples of application, as well as to highlight the results from the pilot implementations that have already been completed. The project introduces immersive three-dimensional (3D) environments as an additional tool for exploring concepts related to the field of Civic Education / Life Education. The participants will become familiar with the Spatial.io platform and will discuss how Virtual Reality (VR) and the Metaverse can substantially and effectively enhance learning within their own educational environments